Ontwerpkeuzes bepalen de productiekosten
Een ontwerp dat functioneel klopt, is nog geen ontwerp dat productietechnisch goed is. De vorm van een onderdeel bepaalt de matrijscomplexiteit, de cyclustijd en het afkeurpercentage. Een rib die te dik is, veroorzaakt krimp aan het oppervlak. Een te scherpe binnenhoek leidt tot spanningsconcentraties in het materiaal. Een ondiepe ontvormpinghoek betekent dat het product de matrijs beschadigt bij het uitwerpen.
Deze problemen zijn oplosbaar in het ontwerp. Ze zijn een stuk duurder op te lossen als de matrijs al is gefabriceerd. Else Plastic beoordeelt ontwerpen altijd vanuit productietechnisch perspectief, zodat aanpassingen vroeg in het productieproces worden gedaan.
Een klant in de industriële sector leverde een bestaand ontwerp aan voor een behuizingsdeel in ABS. Ons engineeringteam signaleerde twee ribben met een te grote wanddikte ten opzichte van de basiswand. Na aanpassing in de ontwerpfase werd krimp volledig voorkomen, zonder dat de mechanische functie werd aangetast.
De relatie tussen wanddikte en materiaalkeuze
Wanddikte is een van de meest bepalende parameters in het ontwerp van een spuitgietproduct. Te dikke wanden vragen langere koeltijden, verhogen het materiaalverbruik en vergroten het risico op krimp en holtes. Te dunne wanden leiden tot vulproblemen en een kwetsbaarder eindproduct.
De juiste wanddikte hangt af van het gekozen materiaal. PA gedraagt zich anders dan PP of POM. Elk thermoplastisch materiaal heeft zijn eigen krimpgedrag, stromingseigenschappen en koelsnelheid. Een wanddikte die voor ABS goed werkt, levert bij PC andere resultaten op.
Bij Else Plastic combineren wij materiaalkeuze en ontwerpadvies. Wij selecteren niet alleen het materiaal dat functioneel het beste past, maar ook het materiaal dat productietechnisch aansluit bij het ontwerp. Zo voorkomen wij dat een juiste materiaalkeuze alsnog leidt tot procesmatige complicaties.
DfM: ontwerpen met de matrijs in gedachten
Design for Manufacturability, afgekort DfM, is de methodiek waarbij een product wordt ontworpen met de productiemethode als randvoorwaarde. Bij spuitgieten betekent dit dat de matrijs, het vulgedrag van het materiaal en het ontvormen worden meegenomen vanaf de eerste ontwerpstap.
Een DfM-analyse bij Else Plastic omvat onder andere de beoordeling van ontvorpingshoeken, de positie van de aanspuitpunten, de koelkanaallayout en de locatie van uitwerpers. Deze factoren bepalen samen de kwaliteit van het eindproduct en de efficiëntie van het productieproces.
Een voorbeeld uit de medische sector: een klant vroeg ons om een precisieonderdeel te ontwikkelen in POM met nauwe toleranties op meerdere vlakken. De DfM-analyse wees uit dat de aanspuitpuntlocatie in het oorspronkelijke voorstel zou leiden tot laslijnen op functionele vlakken. Na aanpassing van de aanspuitpuntlocatie werd dit risico weggenomen en bleef de matrijscomplexiteit beperkt.
Prototyping als toets voor het ontwerp
Een prototype maakt zichtbaar wat een tekening verbergt. Afmetingen die op papier kloppen, kunnen in de praktijk leiden tot montageproblemen of onverwacht gedrag onder belasting. Prototyping is daarmee geen luxe, maar een onderdeel van een verantwoorde productontwikkeling.
Else Plastic begeleidt klanten bij de keuze en interpretatie van prototyping. Wij maken onderscheid tussen een visueel prototype, dat form en fit toetst, en een functioneel prototype dat ook de mechanische eigenschappen benadert. De uitkomsten van prototyping worden vertaald naar concrete aanpassingen in het ontwerp voordat de matrijs wordt gemaakt.
Een klant in de consumentengoederensector wilde een schakelaar in PA laten produceren. Het prototype toonde aan dat de klikverbinding onvoldoende kracht gaf bij een specifieke wanddikte. Na aanpassing van de wanddikte en de geometrie van de klikhaak werd het gewenste indrukgedrag bereikt. De matrijs werd pas daarna gefabriceerd.
Engineering als continue schakel tussen ontwerp en productie
Productontwikkeling stopt niet bij het definitieve ontwerp. Tijdens de engineering worden toleranties vastgesteld, materiaaleigenschappen gekoppeld aan procesparameters en de matrijs technisch uitgewerkt. Deze fase bepaalt in hoeverre het ontwerp daadwerkelijk reproduceerbaar te produceren is.
Het engineeringteam van Else Plastic werkt nauw samen met de ontwerpafdeling van de klant. Wij toetsen ontwerpen op uitvoerbaarheid en geven concrete aanbevelingen over toleranties, oppervlakteafwerkingen en verbindingstechnieken. Zo voorkomt u dat technische eisen op tekening niet haalbaar blijken in productie.
Bij insert moulding, waarbij metalen inserts worden omspoten met thermoplastisch materiaal, is de engineering nog kritischer. De positionering van de insert in de matrijs, de mechanische spanning die ontstaat bij afkoeling en de hechting tussen metaal en kunststof vragen om nauwkeurige technische uitwerking. Else Plastic heeft ruime ervaring met dit type toepassingen in de automotive en industriële sector.
ISO 9001 borgt de kwaliteit van het ontwerpproces
Kwaliteit in het eindproduct begint met kwaliteit in het proces. Else Plastic werkt ISO 9001 gecertificeerd. Dit betekent dat ook het ontwerpproces is gedocumenteerd en beheerst. Ontwerpwijzigingen worden geregistreerd, goedgekeurd en traceerbaar vastgelegd.
Voor klanten in gereguleerde industrieën zoals automotive of medische toepassingen is deze traceerbaarheid een harde eis. Wij leveren ontwerp- en engineeringdocumentatie als onderdeel van het projectdossier. Dit geeft u inzicht in de keuzes die zijn gemaakt en de onderbouwing daarvan.
De ISO 9001 norm dwingt ook tot een gestructureerde beoordeling van risico’s in de ontwerpfase. Potentiële kwaliteitsrisico’s worden vroegtijdig geïdentificeerd en vertaald naar maatregelen in het ontwerp of het productieproces. U ontvangt daarmee niet alleen een goed ontwerp, maar ook een gedocumenteerd kwaliteitsoordeel.
Een goed ontwerp is een investering die zichzelf terugbetaalt
Een product dat productietechnisch goed is ontworpen, produceert efficiënter, heeft minder afkeur en vraagt minder onderhoud aan de matrijs. De voordelen van een grondig ontwerpproces werken door in elke productierun die volgt.
Else Plastic begeleidt u van het eerste concept tot het vrijgegeven productiedossier. Neem contact op met ons team om uw ontwerp te bespreken en te toetsen op productietechnische haalbaarheid.
Zo vroeg mogelijk. Hoe eerder wij betrokken zijn, hoe groter de invloed op de productietechnische kwaliteit van het ontwerp. Aanpassingen in een vroeg conceptstadium zijn weinig belastend. Aanpassingen na het frezen van de matrijs zijn kostbaar en tijdrovend. Wij denken graag mee vanaf de eerste schetsen of het eerste CAD model. Zelfs als uw ontwerp al ver is uitgewerkt, voeren wij een DfM-analyse uit om risico’s te inventariseren voordat de matrijs wordt gemaakt.
Wij leggen u de knelpunten voor met een concreet voorstel voor aanpassing. Wij werken niet met een ja of nee beoordeling, maar met alternatieven. In de meeste gevallen is een beperkte aanpassing van het ontwerp voldoende om het productietechnisch haalbaar te maken, zonder dat de functie of het uiterlijk van het product wordt aangetast. Ons engineeringteam begeleidt u door dit proces en documenteert de gemaakte keuzes.
Materiaalkeuze en ontwerp zijn onlosmakelijk verbonden. Elk thermoplastisch materiaal heeft eigen stromings- en krimpgedrag. Dit heeft directe gevolgen voor de aanbevolen wanddikte, de minimale ontvorpingshoeken en de haalbare toleranties. Wij adviseren altijd op basis van zowel de functionele eisen van uw product als de productietechnische randvoorwaarden van het gekozen materiaal. Zo voorkomen wij dat een sterke materiaalkeuze alsnog leidt tot productieproblemen.


